حکایت در اثبات اختیار - مثنوی معنوی - خمر کهن

۱۳۸٧/۱/٢٠
حکایت در اثبات اختیار - مثنوی معنوی

حکایت در جواب جبرى و اثبات اختیار و صحت امر و نهى و بیان آن که عذر جبرى در هیچ ملتى و در هیچ دینى مقبول نیست و ...

         آن یکى میرفت بالاى درخت             می فشاند آن میوه را دزدانه سخت‏

         صاحب باغ آمد و گفت اى دنى            از خدا شرمیت کو چه می ‏کنى‏

         گفت از باغ خدا بندهی خدا                گر خورد خرما که حق کردش عطا

         عامیانه چه ملامت می ‏کنى               بخل بر خوان خداوند غنى‏

         گفت اى ایبک بیاور آن رسن                تا بگویم من جواب بو الحسن‏

         پس ببستش سخت آن دم بر درخت    می‏زد او بر پشت و ساقش چوب سخت‏

         گفت آخر از خدا شرمى بدار               می‏کشى این بى‏گنه را زار زار

         گفت از چوب خدا این بنده‏اش             می‏زند بر پشت دیگر بنده‌اش

         چوب حق و پشت و پهلو آن او             من غلام و آلت فرمان او

         گفت توبه کردم از جبر اى عیار             اختیار است اختیار است اختیار

         اختیارات اختیارش هست کرد             اختیارش چون سوارى زیر گرد

         اختیارش اختیار ما کند                      امر شد بر اختیارى مستند

         حاکمى بر صورت بی ‏اختیار                 هست هر مخلوق را در اقتدار

         تا کشد بی ‏اختیارى صید را                 تا برد بگرفته گوش او زید را

         لیک بی ‏هیچ آلتى صنع صمد               اختیارش را کمند او کند

         اختیارش زید را قیدش کند                 بی ‏سگ و بی ‏دام حق صیدش کند

         آن دروگر حاکم چوبى بود                   و آن مصور حاکم خوبى بود

         هست آهنگر بر آهن قیمى                هست بنا هم بر آلت حاکمى‏

         نادر این باشد که چندین اختیار           ساجد اندر اختیارش بنده‏ وار

         قدرت تو بر جمادات از نبرد                  کى جمادى را از آنها نفى کرد

         قدرتش بر اختیارات آن چنان                نفى نکند اختیارى را از آن‏

 دفتر پنجم، بیت 3077

این حکایت در ۷۹ مین جلسه از سلسله جلسات شرح مثنوی توسط آقای پانویس بررسی و شرح شد. برای دریافت فایل صوتی مربوطه به این صفحه مراجعه نمایید.همچنین برای مشاهده و شنیدن نظرات و نیز جلسات دیگر، به صفحه زیر مراجعه نمایید.:

http://www.panevis.com/molana/masnawi79.htm


[ پست الكترونيك ]